Gezegenin milyarlarca yıllık tarihinde, insanların paydası oldukça mütevazi bir boyutta. İnsanlardan çok daha önceden ortaya çıkmış, tür özelliklerinin çok değişmeden devam ettiği, günümüzde hala yaşayan pek çok canlı türü var. Ama bunların içinden sadece insan dünü, bugünü ve geçmişi bir bütün olarak ele aldığından, tarih genel olarak sadece insanlar üzerinden değerlendirilmiştir. Günün sonunda bir bilginin değeri o bilginin kendisi kadar, bilgiyi algılayan kişi ve onun kapasitesi bilgiyi tanımlayan şeydir.

Bu tanımlama, gerçeğin bilgilisinin yanında soyut, uydurulmuş gerçeklere kadar bilginin farklı yönlerine işaret eder. Canlıların hemen hepsi etrafında olup bitenlere dair belirli bilgilere sahiptir. Neyin ne olduğunu, hayatta kalma içgüdüsü çerçevesinde bilirler ve genel olarak fazlasına ihtiyaçları yoktur. Ancak insanlar için durum farklıdır.

Gerçek, bilimsel ve pratik bilginin yanında insanlar tarafından, diğer insanlar için uydurulan pek çok gerçeklik vardır. Bu bilgilerin içerdiği kurallar ve gerçekliklerin doğada ve bilimde karşılığı yoktur, ancak toplumda ve kişiler üzerindeki etkisi son derece gerçektir.

Örneğin mor rengin gizemi, seçkinliği, zenginliği ve statüyü sembolize etmesi, tamamen insanların kendi kendine ortaya attığı ve kabul ettiği bir süreç sayesinde ortaya çıkan bir gerçektir. Mor renk doğada çeşitli bitki, hayvan yada jeolojik maddede bulunan, ancak boya haline getirilecek pigmentlerin daha az ve zahmetli yollarla bulunduğu bir renktir.

Sur moru, bu algının oluşmasındaki en önemli unsurlardandır. ‘Kraliyet moru’, ‘imparator boyası’ gibi farklı isimlerle de anılır. Nedeni ise özellikle antik çağlardaki boya yapma tekniklerinin tamamen doğada hazır bulunan pigmentlerden, ve bu pigmentlerin el emeği ile boyaya döndürülmesidir. Mor, ve özellikle morun bu tonunu elde edilmesi o kadar zahmetli ve uzun süren bir süreçtir ki, gram açısından karşılaştırıldığında boyanın tozu altından yaklaşık üç kat daha pahalı bir maddedir.

Sadece bir gramlık sur moru boyasının üretilmesi için yaklaşık 10 bin tane deniz salyangozunun toplanması, hayvanın kabuklarından çıkartılıp tuzlanıp, fermente edilmesi ve kaynatılması ile pigmentin ayrıştırılması gerekmektedir. Bu kadar zahmetin sonrasında elde edilen boyayı satın alabilme gücü, elbette zenginlerin varlıklarını sergiledikleri bir yol haline gelmiştir.

Para, belkide bu atfedilen gerçekliğin en büyük örneğidir. Sonuçta teknik olarak mor rengi bu antik yöntemle günümüzde de elde etmek mümkün. Ama bu kadar zamanı harcamak yada başkasının bunu yapması için onun zamanını satın alabilme gücü, tamamen insanların ortaya attığı para fikrinden, ve bu fikre herkesin uyması ortaklaşmasıyla mümkün olmakta. Rengin değeri kendinde değil, artık o renkle ilişkilendirilen diğer her şeyde.

Ve zenginlik, statü ve çevresinde getirdiği her anlam, her dönemde herkesin istediği, sahip olanın elinde tutmak için her şeyi yaptığı bir soyut güç olarak varlığını sürdürmekte. Var olan denge ve sınırların bozulmaması, devamlılık için en önemli şart olduğundan, bu illüzyonun devamlılığı her zaman en önemli amaçlardan da biri olmuştur. İronik şekilde bu düzen, çoğu zaman statünün her seviyesinin ortak emeğiyle mümkün olur.

Geçmişteki zengin, çoğu zaman şimdide de zengin olandır. Halk gelen çoğunlukla jenerasyonlar boyunca halk kalmaya devam eder, değişiklik dönemlerde fark etsede, istisnai seviyelerde kalır. Ancak bu istisnalar ipin ucundaki havuç misali, yeteri kadar inanç vermeye yeterli olmuştur.

Günümüzde sentetik yollarla, herkes mor renk giyebilir. Hatta bu yolla kendini geçmişin geleneğinin bir parçasına dahil olduğunu bile hissedebilir. Bunu destekleyen bir örnek olarak özellikle son birkaç yıldır dünya çapında popüler olan Bridgerton gibi geçmişin en elit dünyasının artık halka açıldığı popüler kültür medyası örnek gösterilebilir.

Sentetik yollarla elde edilen, modası geçmiş statü sembolleri. O dönemde asla o güruhun parçası olamayacak insanları uyuşturma yöntemlerinden sadece biri.

Sur morunun kendi gerçek, ancak anlamı hayal ürünü, inanıldığı kadar gerçek. Peki herkes sentetik mor kıyafetler giyerken sur morunun taklidini yapmaya daha ne kadar devam edilecek? Hele ki son günümüzde gerçek sur moru giyenlere dahil olmadığımız hiç olmadığı kadar gözümüzün önündeyken.