Tarih boyunca dünyanın her bir yanında sayısız kültür ve topluluklar gelip geçmiştir. Bunlardan bazıları günümüzde kadar ayakta kalmayı başarmış, bazıları ise sadece izlerini bırakabilmiş, kimisi ise bugün sadece tahminlerde var olmuş, arkasından fiziksel bir bulgu bırakmamıştır. Bugün hala hayatta olan, varlıklarını koruyabilmiş tüm toplumlar bu durumun öneminin bilincinde, unutuluşa karşı bir cevap olarak varlıklarının bir kanıtı, anıtı olması için ellerinden geleni yapmaktadır.
Bu kanıt ve anıtlar ise tarih boyunca pek çok şekil değiştirmiş olsa da amacı aynı kalan, küçük büyük her toplumun bir noktada sergilediği tüm davranış ve eforları kapsamaktadır.
Neredeyse her insan yaşadığı yere, oranın insanlarına ve oluşturdukları kültüre bir şekilde bağlılık duyar. Bazısı memleketi olarak bellediği yere her anlamda bağlı, bazısı da aynı duyguda olmayabilir, ancak benimseme güdüsü farklı güçte de olsa kendini gösterir. Belki sadece yaşamının bir bölümüne duyduğu nostalji, daha basit zamanların özlemi yada hayatın en anlamlı olduğu yegane yer ve düzendir. Sadece bir geçmişte bir zaman diliminde edinilen rutinler bile insanda bağlılığın kaynağı olabilir.
Toplumsal bağlılıklar ise farklı şekilde oluşur. Herkesin doğduğu bir memleketi, çocukluğunu geçirdiği bir yer vardır, ancak bir mahallenin ötesinde yüzbinleri, milyonların bir yere ve kültüre bağlanması, millet olması için daha derine giden tecrübelere, ortak noktalara ihtiyaç vardır.
Ortak dil ve kültür bir toplumu bir millet yapan en büyük birleştiricilerden biridir. Dil bir insanın düşünce yapısından kültürel davranışlarına kadar pek çok şeyi etkiler. Bir kişinin doğuştan hangi dili öğrendiği yada öğrenmediğinin nedeni, çoğunlukla bu milletin özgürlüğüyle, birliğiyle doğrudan alakalıdır. Kültürünün, tarihinin hangi dille yazıldığı ile bugün kullandığı dilin farklı olması, çoğu zaman basit değişim isteminden kaynaklanmamıştır.
Kültürün gelişimini pek çok şey etkiler. Aynıyada benzer coğrafyada yaşamak çoğu zaman ortak kültür özelliklerini de beraberinde getirir. Milletlerin başından geçen felaketler, kurtuluşlar ve zenginlikler, bu olayları yaşayan toplumlarda nesiller boyunca devam edecek, ettirilecek bir aidiyet duygusunun kaynağı olurlar.
Türklerin tarihi de benzer şekildedir. Doğu’da, Orta Asya’da Türk devletlerinin ve boylarının ortaya çıkışı, savaştıkları düşmanlar ve kazandıkları zaferlerle dolu bir kültür ve tarih birikimi binlerce yıl sonrasında bile hala dili Türkçe olan, kültürünü hala tamamen kaybetmemiş ve bu nedenle kendini bugünün dünyasında nerede konumlandıracağını bu geçmişle karar veren toplumların millet olmasının temelini oluşturmaktadır.
Bugün Türkiye Cumhuriyeti’nde doğup büyüyen, kendine Türk diyen bir kişi için bu kültür birikiminin en önemli parçalarından biri Kurtuluş Savaşı ve bu savaşın önderi Mustafa Kemal Atatürk’tür.
Bugün tarihin yorumlanmasında ve öğretilmesinde kimi zaman ne yazık ki amaç büyük ve güçlü bir milletin eğitilmesinden sapıyor. Tarihin bir kısmının alınıp, cilalanıp diğer kısımlarından üstün ve güzel olduğu düşüncesinin öğretilmeye çalışılması söz konusu. Halbuki bir tarih zaferiyle, yenilgisiyle, doğrusu ve yanlışıyla bir bütündür.
Bunu inkar etmek, olanı bir makas alıp kesip biçmeye çalışmanın sonunda zarar görecek tek taraf tarihi tahribata uğratılmış millet olacaktır.
Atatürk diğer her öncü yönünden önce, tarihinin karanlık bir gecesinde olan bir milleti görmüş ve bu milletin yeni ve aydınlık bir güne uyanacağına inanmış bir kişiydi. Bu milletin sadece varoluş savaşını kazanacağına değil, kazandıktan sonra yaralarını sarıp daha iyi, daha yükseklerde bir hayata ulaşacağına emindi.
Bugün Orhun Anıtları kadar, Anıtkabir’de Türk tarihinin bir parçasıdır. Bugün yüzyıllar önce Anadolu’ya at üstünde gelip buraya yerleşen boyların torunları bugün hala Türkçe konuşuyor, camilerinde ezanlar okunuyor, bayrakları dalgalanıyorsa, bunu milli mücadeleyi alevlendiren, yöneten ve sonrasında bugün cumhuriyetin bize sağladığı imkanları mümkün kılan Atatürk’e borçluyuz. Onu ve onun çizdiği yolu unutmak kendimizi unutmaktır.
Sizlere daha iyi hizmet sunabilmek adına sitemizde çerez konumlandırmaktayız. Kişisel verileriniz, KVKK ve GDPR
kapsamında toplanıp işlenir. Sitemizi kullanarak, çerezleri kullanmamızı kabul etmiş olacaksınız.
EDA SARI
Anıt
Tarih boyunca dünyanın her bir yanında sayısız kültür ve topluluklar gelip geçmiştir. Bunlardan bazıları günümüzde kadar ayakta kalmayı başarmış, bazıları ise sadece izlerini bırakabilmiş, kimisi ise bugün sadece tahminlerde var olmuş, arkasından fiziksel bir bulgu bırakmamıştır. Bugün hala hayatta olan, varlıklarını koruyabilmiş tüm toplumlar bu durumun öneminin bilincinde, unutuluşa karşı bir cevap olarak varlıklarının bir kanıtı, anıtı olması için ellerinden geleni yapmaktadır.
Bu kanıt ve anıtlar ise tarih boyunca pek çok şekil değiştirmiş olsa da amacı aynı kalan, küçük büyük her toplumun bir noktada sergilediği tüm davranış ve eforları kapsamaktadır.
Neredeyse her insan yaşadığı yere, oranın insanlarına ve oluşturdukları kültüre bir şekilde bağlılık duyar. Bazısı memleketi olarak bellediği yere her anlamda bağlı, bazısı da aynı duyguda olmayabilir, ancak benimseme güdüsü farklı güçte de olsa kendini gösterir. Belki sadece yaşamının bir bölümüne duyduğu nostalji, daha basit zamanların özlemi yada hayatın en anlamlı olduğu yegane yer ve düzendir. Sadece bir geçmişte bir zaman diliminde edinilen rutinler bile insanda bağlılığın kaynağı olabilir.
Toplumsal bağlılıklar ise farklı şekilde oluşur. Herkesin doğduğu bir memleketi, çocukluğunu geçirdiği bir yer vardır, ancak bir mahallenin ötesinde yüzbinleri, milyonların bir yere ve kültüre bağlanması, millet olması için daha derine giden tecrübelere, ortak noktalara ihtiyaç vardır.
Ortak dil ve kültür bir toplumu bir millet yapan en büyük birleştiricilerden biridir. Dil bir insanın düşünce yapısından kültürel davranışlarına kadar pek çok şeyi etkiler. Bir kişinin doğuştan hangi dili öğrendiği yada öğrenmediğinin nedeni, çoğunlukla bu milletin özgürlüğüyle, birliğiyle doğrudan alakalıdır. Kültürünün, tarihinin hangi dille yazıldığı ile bugün kullandığı dilin farklı olması, çoğu zaman basit değişim isteminden kaynaklanmamıştır.
Kültürün gelişimini pek çok şey etkiler. Aynıyada benzer coğrafyada yaşamak çoğu zaman ortak kültür özelliklerini de beraberinde getirir. Milletlerin başından geçen felaketler, kurtuluşlar ve zenginlikler, bu olayları yaşayan toplumlarda nesiller boyunca devam edecek, ettirilecek bir aidiyet duygusunun kaynağı olurlar.
Türklerin tarihi de benzer şekildedir. Doğu’da, Orta Asya’da Türk devletlerinin ve boylarının ortaya çıkışı, savaştıkları düşmanlar ve kazandıkları zaferlerle dolu bir kültür ve tarih birikimi binlerce yıl sonrasında bile hala dili Türkçe olan, kültürünü hala tamamen kaybetmemiş ve bu nedenle kendini bugünün dünyasında nerede konumlandıracağını bu geçmişle karar veren toplumların millet olmasının temelini oluşturmaktadır.
Bugün Türkiye Cumhuriyeti’nde doğup büyüyen, kendine Türk diyen bir kişi için bu kültür birikiminin en önemli parçalarından biri Kurtuluş Savaşı ve bu savaşın önderi Mustafa Kemal Atatürk’tür.
Bugün tarihin yorumlanmasında ve öğretilmesinde kimi zaman ne yazık ki amaç büyük ve güçlü bir milletin eğitilmesinden sapıyor. Tarihin bir kısmının alınıp, cilalanıp diğer kısımlarından üstün ve güzel olduğu düşüncesinin öğretilmeye çalışılması söz konusu. Halbuki bir tarih zaferiyle, yenilgisiyle, doğrusu ve yanlışıyla bir bütündür.
Bunu inkar etmek, olanı bir makas alıp kesip biçmeye çalışmanın sonunda zarar görecek tek taraf tarihi tahribata uğratılmış millet olacaktır.
Atatürk diğer her öncü yönünden önce, tarihinin karanlık bir gecesinde olan bir milleti görmüş ve bu milletin yeni ve aydınlık bir güne uyanacağına inanmış bir kişiydi. Bu milletin sadece varoluş savaşını kazanacağına değil, kazandıktan sonra yaralarını sarıp daha iyi, daha yükseklerde bir hayata ulaşacağına emindi.
Bugün Orhun Anıtları kadar, Anıtkabir’de Türk tarihinin bir parçasıdır. Bugün yüzyıllar önce Anadolu’ya at üstünde gelip buraya yerleşen boyların torunları bugün hala Türkçe konuşuyor, camilerinde ezanlar okunuyor, bayrakları dalgalanıyorsa, bunu milli mücadeleyi alevlendiren, yöneten ve sonrasında bugün cumhuriyetin bize sağladığı imkanları mümkün kılan Atatürk’e borçluyuz. Onu ve onun çizdiği yolu unutmak kendimizi unutmaktır.