KGK heyetinden BİK Genel Müdürü Çay’a sektörel durum raporu
KGK Genel Başkanı Mehmet Ali Dim’in başkanlığında Genel Başkan Vekili İsmail Bayazıt, Yerel Medya Meclis Başkanı İsrafil Avcı, Genel Sekreter Yardımcısı Hayati Arıgan, yönetim kurulu üyeleri İbrahim Aslan ve Sertaç Virancık ile il temsilcileri Güven Hasbaş (Sakarya), Cenap Kürümoğlu (Tekirdağ), İlker Ülker (Çanakkale), Alper Ceylan (Kırklareli) ve Harun Atalay (Aksaray)’dan oluşan heyet, Genel Müdür Çay ile 1 saatlik bir toplantı gerçekleştirdi. Toplantıda, Genel Başkan Dim, KGK hakkında bilgilendirme yaptıktan sonra Basın İlan Kurumu’nun işleyişiyle ilgili şikayet, talep ve önerilerden oluşan sektörel durum raporundan oluşan bir dosyayı Genel Müdür Çay’a takdim etti. Daha sonra heyet üyeleri de söz alarak çeşitli konularda görüş ve önerilerini dile getirdiler. Çok sıcak ve olumlu bir havada gerçekleşen görüşmede BİK Genel Müdür Yardımcısı İbrahim Delibaş da hazır bulundu.
“Kapımız herkese açık”
Genel Müdür Abdulkadir Çay, KGK heyetine yaptığı konuşmada, kurumun ve sektörün yabancısı olmadığını belirterek, “Tabiki bu çok kapsamlı bir iş ve pek çok konuyu da kavramak için gayret ediyorum. Sizlerden gelen öneriler de bize ışık tutuyor. Kapımız herkese açıktır. Öncelikli hedefimiz ilan potansiyelimizi arttırmaktır. Bu konuda çaba içinde olacağız. Bakanlıklar ve kurumlarla görüşerek bu sorunu çözmeyi planlıyoruz” dedi.
“Olumlu bir yaklaşım bulduk”
KGK Genel Başkanı Dim, Çay’a nazik kabulü, olumlu yaklaşımı ve samimi sohbeti için teşekkür ederek şöyle konuştu:
“BİK elbette sektörümüz için olmazsa olmazımız. Varlığından güç alıyoruz. Bu kurumun ehil ellere teslim edildiğini görmek bizi mutlu etti. Bizleri dinleyen ve anlayan bir yönetim var. İstişareye açık bir genel müdür ile olumlu bir yaklaşım içinde olunmasından dolayı memnunuz. Bundan böyle istişaremizi işbirliği ve dayanışma ile destekleyerek kurumun ve sektörün gelişmesine daha çok katkı koymaya çalışacağız.”
Delibaş’a ziyaret
KGK heyeti Genel Müdür Yardımcısı olarak atanan BİK emektarı İbrahim Delibaş’a da hayırlı olsun ziyaretinde bulundu. Genel Başkan Dim, Delibaş’ı yeni görevinden dolayı kutladı, başarılar diledi ve sektörün içinden gelen bir kişi olarak duydukları memnuniyeti dile getirdi.
Raporda neler var
KGK tarafından BİK Genel Müdürü Çay’a takdim edilen raporda şu konular bulunuyor:
1. Giriş
Bu rapor, Basın İlan Kurumu’ndan resmi ilan alan veya resmi ilan alma potansiyeli bulunan basılı gazeteler ile internet haber sitelerinin son dönemde dile getirdiği talep, şikâyet ve önerileri sistematik bir çerçevede değerlendirmek amacıyla hazırlanmıştır.
Yerel ve ulusal medya temsilcileriyle yapılan görüşmeler, saha bulguları ve sektörel eğilimler doğrultusunda hazırlanan rapor, mevcut uygulamalara ilişkin sorun alanlarını ortaya koymakta ve çözüm odaklı politika önerileri sunmaktadır.
2. Mevcut durum ve genel değerlendirme
Basın İlan Kurumu, resmi ilanların dağıtımı, basın ve medya sektörünün desteklenmesi noktasında kritik bir göreve sahiptir. Ancak ekonomik koşullar, dijital dönüşüm ve mevzuat uyum süreçleri nedeniyle yerel basın ve dijital medya kuruluşları çeşitli yapısal sorunlarla karşı karşıyadır.
Bu kapsamda resmi ilan alan medya kuruluşlarının tespit edilen beklentileri aşağıdaki başlıklarda toplanmıştır.
3. Talepler
3.1 Resmi İlan Hacminin Artırılması
• Ekonomik koşullar karşısında yerel basının sürdürülebilirliğini sağlamak amacıyla kamu kurum ve kuruluşlarından gelen resmi ilan hacminin artırılması talep edilmektedir. Kamu kurumları, Belediye, il özel idaresi ve bağlı kuruluşların ilanlarındaki kaçınmanın önüne geçilmesi, özellikle İcra ilanlarının BİK üzerinden verilmesinin sağlanması ve etkin bir denetim mekanizmasının kurulması istenmektedir. Ayrıca, bazı belediyelerin ihtiyari olarak verdiği belediye meclis kararlarının zorunlu olarak yayınlatılması için yasal düzenleme yapılması sektörün beklentisidir.
3.2 İnternet Haber Sitelerine Yönelik Kriterlerin Gözden Geçirilmesi
• Kadro sayısı, özgün içerik üretimi, trafik ölçümü ve teknik altyapı kriterlerinin özellikle küçük ölçekli bölgelerde daha uygulanabilir seviyelere çekilmesi talep edilmektedir.
3.3 Denetim ve Uygulamalarda Standartlaşma
• Farklı illerde farklı yorum ve uygulamalara gidildiği yönündeki tespitler doğrultusunda denetim süreçlerinin ülke genelinde standart bir çerçevede yürütülmesi talep edilmektedir.
3.4 Dijital Dönüşüme Yönelik Destek Mekanizmaları
• Web site altyapısı, sunucu hizmetleri, mobil uyumluluk, SEO ve siber güvenlik gibi alanlarda teknik destek ve teşvik talep edilmektedir.
• Ayrıca, basılı gazetelerin giderek azalan okunurluğu düşünüldüğünde ve dijital dönüşüme entegrasyon açısından E-GAZETE uygulamalarının desteklenmesi ve belli kriterlerde resmi ilan yayınlamalarının önünün açılması istenmektedir.
3.5 Çalışanların Ekonomik Koşullarının İyileştirilmesi
• Asgari kadro ve ücret şartlarının sektörel gerçekliklere göre yeniden uyarlanması, SGK ve vergi teşviklerinin genişletilmesi yönünde talepler bulunmaktadır.
4. Şikâyetler
4.1 Bürokratik Süreçlerin Yoğunluğu
• BİK iç denetim, raporlama ve bildirim süreçlerinin özellikle küçük ölçekli işletmeler için karmaşık ve maliyet artırıcı olduğu belirtilmektedir.
• Günlük ve aylık raporlar ve çalışan beyanlarına ilişkin süreçlerin sadeleştirilerek online dijital platformlara geçiş talep edilmektedir.
4.2 İller Arası Uygulama Farklılıkları
• Aynı yönetmeliğin farklı illerde farklı şekilde uygulandığına ilişkin yoğun şikâyet bulunmaktadır.
• Denetim memurlarının yorum farklılığı nedeniyle kuruluşların zaman zaman mağduriyet yaşadığı ifade edilmektedir.
4.3 Resmi İlan Ücret Tarifelerinin Yetersizliği
• Baskı, kağıt, mürekkep, enerji ve personel maliyetlerindeki artışa rağmen resmi ilan ücret tarifelerinin sektörün ekonomik gerçekliğini karşılamadığı yönünde yaygın bir şikâyet mevcuttur.
4.4 İnternet Trafik Ölçümleme Kriterlerindeki Belirsizlik
• Hangi ölçümleme altyapı ve araçlarının geçerli olduğuna ilişkin uygulamada netlik sağlanamadığına yönelik tespitler bulunmaktadır. Ölçümlerde Google ile oluşan uçurum kafa karıştırıcıdır.
4.5 Yerel Medyanın Ekonomik Sürdürülebilirlik Sorunu
• Reklam gelirlerinin büyük bölümü global dijital platformlara kaydığından yerel medyanın finansal açıdan güçlük yaşadığı belirtilmektedir.
• Kağıt ve baskı maliyetlerindeki artış, basılı gazetelerin sürdürülebilirliğini olumsuz etkilemektedir.
5. Öneriler
5.1 Dijital Medya Destek ve Teşvik Programı Oluşturulması
• Yerel medya için dijital dönüşüm odaklı bir fon oluşturulması,
• Sunucu altyapısı, içerik yönetimi, veri güvenliği ve çevrimiçi reklamcılık alanlarında destek sağlanması önerilmektedir.
5.2 İnternet Haber Sitelerine Yönelik Uygulanabilir Kıstaslar
• Yerel ekonomik ölçek dikkate alınarak çalışan sayısı, içerik üretimi ve trafik kriterlerinde bölgeler arası modelleme yapılması önerilmektedir.
5.3 Matbaa ve Kâğıt Maliyetleri İçin Destek Mekanizmaları
• Basılı gazeteler için kâğıt ve baskı maliyetlerine yönelik teşvik veya vergi indirimi sağlanması,
• BİK aracılığıyla düşük faizli destek kredileri geliştirilmesi önerilmektedir.
5.4 Rehberlik Odaklı Denetim Modeli
• Denetimlerin cezai yaklaşım yerine rehberlik ve danışmanlık esaslı yürütülmesi, uyarılardan sonra cezanın son aşamada uygulanması,
• İl müdürlüklerinde medya kuruluşlarına danışmanlık birimlerinin oluşturulması tavsiye edilmektedir.
6. Sonuç
Basın İlan Kurumu’ndan resmi ilan alan basılı ve dijital medya kuruluşları, hem ekonomik şartlar hem de dijital dönüşüm sürecinin getirdiği zorluklar nedeniyle çeşitli yapısal sorunlar yaşamaktadır.
Bu raporda yer alan talep, şikâyet ve öneriler, sektörün beklentileri doğrultusunda politika geliştiricilere yol gösterici nitelik taşımaktadır.
Mevzuatın güncellenmesi, destek mekanizmalarının güçlendirilmesi ve denetim süreçlerinin standartlaştırılması, medya sektörünün sürdürülebilirliğine önemli katkı sağlayacaktır.
